Το τριφύλλι Medicago sativa, γνωστό σε όλους ως μηδική ή τριφύλλι που καλλιεργείται σε μεγάλες εκτάσεις για ζωοτροφή, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα κτηνοτροφικά φυτά παγκοσμίως. Εκτός όμως από τη μεγάλη αξία του ως ζωοτροφή, παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και για τη μελισσοκομία, καθώς μπορεί να προσφέρει τόσο γύρη όσο και νέκταρ, όταν οι συνθήκες είναι ευνοϊκές.
Παρότι δεν συγκαταλέγεται στα κορυφαία μελισσοκομικά φυτά της Ελλάδας, υπάρχουν περιοχές όπου η μηδική μπορεί να ενισχύσει σημαντικά την ανάπτυξη των μελισσιών και, σε ορισμένες περιπτώσεις, να συμβάλει ακόμη και στην παραγωγή μελιού, ειδικά όταν καλλιεργείται για συλλογή σπόρου.
Ανθοφορία
Η μηδική ή κοινός τριφύλλι ανθίζει για μεγάλο χρονικό διάστημα, ανάλογα με την περιοχή και τη διαχείριση της καλλιέργειας.
Στην Ελλάδα, η ανθοφορία ξεκινά συνήθως από τον Μάιο και μπορεί να συνεχιστεί μέχρι και τον Σεπτέμβριο, καθώς μετά από κάθε κοπή του φυτού ακολουθεί νέα βλάστηση και νέα ανθοφορία.
Οι περισσότερες ανθοφορίες εμφανίζονται:
- Μάιος
- Ιούνιος
- Ιούλιος
- Αύγουστος
- Σεπτέμβριος (σε αρδευόμενες καλλιέργειες)
Αυτό σημαίνει ότι οι μέλισσες μπορούν να βρίσκουν τροφή σε μια περίοδο όπου σε αρκετές περιοχές οι ανθοφορίες μειώνονται.
Δίνει νέκταρ;
Ναι, η μηδική παράγει νέκταρ, όμως η αξιοποίησή του από τις μέλισσες δεν είναι πάντοτε εύκολη.
Το άνθος της διαθέτει έναν ιδιαίτερο μηχανισμό επικονίασης. Όταν ένα έντομο πιέσει σωστά τα πέταλα, ο αναπαραγωγικός μηχανισμός του άνθους «χτυπά» προς τα πάνω (tripping mechanism). Πολλές μέλισσες αποφεύγουν αυτό το χτύπημα και προσπαθούν να πάρουν νέκταρ από το πλάι του άνθους χωρίς να ενεργοποιήσουν τον μηχανισμό.
Για τον λόγο αυτό, η απόδοση σε νέκταρ διαφέρει σημαντικά από περιοχή σε περιοχή.
Πότε μπορεί να δώσει μέλι;
Η μηδική μπορεί να συμβάλει σε παραγωγή μελιού όταν συνυπάρχουν αρκετές προϋποθέσεις:
- μεγάλες συνεχόμενες εκτάσεις,
- επαρκής άρδευση,
- υψηλή υγρασία του εδάφους,
- θερμοκρασίες περίπου 22–30°C,
- περιορισμένοι ισχυροί άνεμοι,
- έντονη ανθοφορία πριν από την επόμενη κοπή.
Σε τέτοιες περιπτώσεις οι μέλισσες συλλέγουν σημαντικές ποσότητες νέκταρος.
Στην Ελλάδα, όμως, η μηδική λειτουργεί συχνότερα ως υποστηρικτική ανθοφορία παρά ως κύρια μελιτοφορία.
Πώς είναι το μέλι μηδικής;
Όταν παράγεται σε σημαντικό ποσοστό, το μέλι μηδικής έχει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά.
Χρώμα
- ανοιχτό κεχριμπαρένιο έως πολύ ανοιχτό χρυσαφί.
Άρωμα
- ήπιο,
- διακριτικά ανθικό,
- ευχάριστο χωρίς έντονες νότες.
Γεύση
- απαλή,
- γλυκιά,
- ισορροπημένη,
- χωρίς έντονη επίγευση.
Κρυστάλλωση
Κρυσταλλώνει σχετικά γρήγορα λόγω της υψηλής περιεκτικότητας σε γλυκόζη.
Η γύρη της μηδικής
Η μηδική θεωρείται σαφώς σημαντικότερη ως γυρεοδοτικό φυτό.
Η γύρη της είναι:
- άφθονη όταν οι συνθήκες είναι καλές,
- πλούσια σε πρωτεΐνες,
- υψηλής βιολογικής αξίας,
- πολύτιμη για την εκτροφή γόνου.
Το χρώμα της είναι συνήθως:
- κιτρινοπράσινο,
ανάλογα με την ποικιλία και τις τοπικές συνθήκες.
Πώς ωφελεί τα μελίσσια
Η παρουσία εκτεταμένων καλλιεργειών μηδικής βοηθά σημαντικά τα μελίσσια.
Προσφέρει:
- συνεχή παροχή πρωτεϊνούχας γύρης,
- ενίσχυση της βασίλισσας στη γέννα,
- αυξημένη παραγωγή γόνου,
- καλύτερη ανάπτυξη νεαρών εργατριών,
- δημιουργία ισχυρών πληθυσμών για τις επόμενες ανθοφορίες,
- καλύτερη προετοιμασία για μεταφορά σε θυμάρι, βαμβάκι ή πεύκο.
Για τους επαγγελματίες μελισσοκόμους, η μηδική αποτελεί πολλές φορές μια εξαιρετική ενδιάμεση ανθοφορία που διατηρεί δυνατά τα μελίσσια.
Πότε την εκμεταλλεύονται περισσότερο οι μέλισσες
Οι μέλισσες αξιοποιούν καλύτερα τη μηδική όταν:
- υπάρχει έλλειψη άλλων ανθοφοριών,
- οι καλλιέργειες είναι αρδευόμενες,
- η ανθοφορία βρίσκεται στο αποκορύφωμά της,
- επικρατεί ζεστός αλλά όχι καυτός καιρός,
- υπάρχει επαρκής υγρασία στην ατμόσφαιρα,
- τα φυτά δεν έχουν κοπεί πρόσφατα.
Σε ξηρικές ή ταλαιπωρημένες καλλιέργειες, η έκκριση νέκταρος μειώνεται αισθητά και οι μέλισσες περιορίζονται κυρίως στη συλλογή γύρης.
Το τριφύλλι Medicago sativa δεν αποτελεί το πιο γνωστό μελισσοκομικό φυτό της ελληνικής χλωρίδας, όμως η αξία του για τη μελισσοκομία είναι σημαντική. Η γύρη του είναι εξαιρετικής ποιότητας, υποστηρίζει την ανάπτυξη ισχυρών μελισσιών και εξασφαλίζει συνεχή τροφοδότηση κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού. Παράλληλα, σε ευνοϊκές συνθήκες και σε μεγάλες αρδευόμενες εκτάσεις, μπορεί να προσφέρει και αξιόλογες ποσότητες νέκταρος, οδηγώντας στην παραγωγή ενός ανοιχτόχρωμου, ήπιου και ευχάριστου ανθόμελου.
Για τον μελισσοκόμο, η μηδική αποτελεί μια ανθοφορία που αξίζει να παρακολουθείται, ιδιαίτερα σε περιοχές με εκτεταμένες καλλιέργειες, καθώς μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά τόσο στην ανάπτυξη όσο και στην παραγωγικότητα των μελισσιών.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου